Sektörel İSG çözümleri
Bursa’da lojistik ve depolama işletmeleri için İSG
Forklift trafiğinden yüksek raflara, rampadan gece vardiyasına kadar depo operasyonunun risklerini sahada yöneten; kontrol ve eğitim takvimini tek elden izleyen İSG hizmeti.
- Tehlike sınıfı
- Asıl işin NACE koduna göre
- Forklift ve transpalet
- En geç yılda bir kontrol
- Endüstriyel raf
- En geç yılda bir kontrol
- İlkyardımcı
- Sınıfa göre her 20, 15 veya 10 çalışana 1
Depoda kazalar neden çoğunlukla trafikte olur?
Bursa’nın sanayi yapısı güçlü bir lojistik ağı gerektirir: OSB’lerin çevresindeki dağıtım merkezleri, ana sanayiye tam zamanında parça besleyen depolar, Gemlik’teki liman ve serbest bölge çevresindeki antrepo ve konteyner sahaları, şehir içindeki e-ticaret ve perakende depoları bu ağın parçalarıdır. Depo küçülse de büyüse de en ağır kazaların kaynağı çoğunlukla aynıdır: forkliftle yayanın aynı alanı paylaşması.
Lojistik ve depolamada tehlike sınıfı tek bir koda bağlı değildir. Depolama, kargo, karayolu taşımacılığı ve liman hizmetleri farklı kodlarda yer alır. Bir üretim tesisinin kendi deposu, o tesisin asıl işinin sınıfına tabidir. Bağımsız bir lojistik firmasıysanız sınıfınızı SGK tescilinizdeki 6 haneli koda göre, 2025’te NACE Rev.2.1 ile yenilenen listeden teyit ederiz.
Depo riskleri birkaç başlıkta toplanır:
- Trafik: Forklift, transpalet ve istif makinesinin yayalarla, birbirleriyle ve kamyonlarla etkileşimi
- Raf sistemleri: Darbe almış dikmeler, kapasite etiketi eksikliği, aşırı yükleme ve hatalı istif
- Rampa: Kamyonun beklenmedik hareketi, rampa ile araç arasındaki boşluk, dorse içinde forklift kullanımı
- Elle taşıma: Sipariş toplamada tekrarlayan kaldırma, uzanma ve bükülme
- Vardiya: Gece çalışması, yorgunluk ve yoğun dönemlerde uzayan mesai
Bu risklerin önlemleri genellikle pahalı değildir ama sürekli yönetim ister. Yaya yolları çizilir, zamanla üzerine palet konur. Raf koruyucuları takılır, darbe alan dikme raporlanmaz. Forklift günlük kontrol formu doldurulur, ama tespit edilen arıza giderilmeden araç kullanılmaya devam eder.
SİSTEMER depolarda işe trafik akışını çizerek başlar: Araç ve yaya güzergâhlarını, kesişme noktalarını, rampa ve şarj alanlarını haritalar; önlemleri bu haritaya göre önceliklendirir. Forklift ve raf kontrollerini yıllık takvimde izler, operatör yetkinliğini ve günlük kontrol uygulamasını denetler.
Sahada en sık karşılaştığımız riskler
Forklift-yaya etkileşimi
Kör noktalar, geri manevra ve yüksek hız en ağır kazaların nedenidir. Fiziksel olarak ayrılmış yaya yolları, kesişmelerde ayna ve uyarı ışıkları ile hız sınırı birlikte uygulanmalıdır.
Raf çökmesi ve malzeme düşmesi
Darbe almış dikmeler, kapasite etiketi olmayan raflar ve yanlış istif risk oluşturur. Raf koruyucuları, hasar bildirim düzeni ve yıllık periyodik kontrol birlikte yürütülür.
Yükleme rampası
Forklift dorsedeyken kamyonun hareket etmesi, rampa kenarından düşme ve rampa köprüsünde sıkışma görülür. Takoz veya araç kilit sistemi ve rampa işaretleri kontrol edilir.
Elle taşıma ve sipariş toplama
Sık tekrarlanan kaldırma, uzanma ve dönme bel ve omuz rahatsızlıklarına yol açar. Yük ağırlığı, raf yükseklikleri ve yardımcı ekipman ergonomik değerlendirmeyle planlanır.
Akü şarj alanları
Akülü forklift şarjında hidrojen birikimi, asit sıçraması ve elektrik riski vardır. Şarj alanının havalandırılması, göz duşu ve söndürme ekipmanı gerekir; lityum akülerde imalatçı talimatı esas alınır.
Vardiya ve yorgunluk
Gece vardiyası ve yoğun sezon mesaileri dikkat kaybını artırır. Vardiya planı, mola düzeni ve gece çalışanlarının sağlık durumu birlikte izlenir.
Sağlık gözetimi ve tetkik planı
Depo çalışanlarının sağlık gözetiminde elle taşıma, vardiya düzeni ve forklift kullanımı öne çıkar. Periyodik muayene aralığını tehlike sınıfınız, tetkik içeriğini ise görev belirler.
Operatörler için işe uygunluk
Forklift ve istif makinesi kullanacakların görme, işitme ve dikkat gerektiren işe uygunluğu hekimce değerlendirilir. Tehlikeli ve çok tehlikeli sınıftaki depolarda bu rapor alınmadan operatör göreve başlatılamaz.
Kas-iskelet sistemi
Sipariş toplama ve yükleme yapan çalışanlarda bel ve omuz yakınmaları muayenelerde sorgulanır; tekrarlayan şikâyetler iş istasyonu ve yük düzenlemesine geri bildirilir.
Gece çalışanları
Gece vardiyasında çalışanların uyku düzeni, kronik hastalıkları ve ilaç kullanımı hekim tarafından değerlendirilir; vardiya planına uygunluk buna göre belirlenir.
Gürültü ve egzoz
Konveyörlü ayıklama hatlarında 85 dB(A) üst eylem değeri aşılıyorsa işitme testi zorunludur. Kapalı alanda dizel veya LPG’li araç kullanılıyorsa egzoz maruziyeti de değerlendirilir.
Takip edilmesi gereken periyodik kontroller
- Forklift, istif makinesi ve transpaletler: en geç yılda bir
- Endüstriyel raf sistemleri: en geç yılda bir
- Endüstriyel kapılar (seksiyonel ve hızlı kapılar): en geç yılda bir
- Konveyörler ve ayıklama sistemleri: en geç yılda bir
- Kaldırma platformları ve yük kaldırma aparatları: en geç yılda bir
- Kompresör ve hava tankları: yılda bir işletme basıncıyla
- Elektrik iç tesisatı, topraklama ve jeneratör: en geç yılda bir
- Yangın algılama, sprinkler, hidrant ve söndürücüler: en geç yılda bir
- Havalandırma (akü şarj alanı dahil): en geç yılda bir
Sektöre özel eğitim konuları
- Forklift-yaya ayrımı ve depo trafik kuralları
- Raf hasarını tanıma ve bildirme
- Rampada güvenli yükleme ve boşaltma
- Elle taşıma ve doğru kaldırma teknikleri
- Akü şarj alanında güvenlik
- Yük sabitleme ve istif güvenliği
- Gece vardiyasında yorgunluk yönetimi
- Yangın, tahliye ve söndürücü kullanımı
- Şoför ve ziyaretçiler için saha kuralları
Bu sektörde hizmetlerimizi nasıl uyguluyoruz?
Risk DeğerlendirmesiDepo yerleşimini trafik akışıyla birlikte haritalar; kesişme noktalarını, rampa ve şarj alanlarını ayrı risk başlıkları olarak puanlarız.
İş Güvenliği UzmanlığıUzmanımız yaya yollarının açıklığını, raf hasarlarını, forklift günlük kontrol formlarını ve rampa uygulamasını ziyaretlerde denetler.
İş Ekipmanlarının Periyodik KontrolüForklift, raf, kapı ve konveyörlerin yıllık kontrol takvimini envanterle izler; kontrolleri EKİPNET’e kayıtlı yetkililerle planlarız.
İşyeri HekimliğiOperatörlerin işe uygunluğunu, gece çalışanların sağlık durumunu ve kas-iskelet yakınmalarını sağlık gözetimi planında takip ederiz.
Temel İSG EğitimleriEğitimleri vardiya düzenine göre oturumlara böler; depo alanında yaya-forklift kurallarını uygulamalı olarak işleriz.
Acil Durum Planı ve TatbikatYüksek raflı depolarda yangın yayılımını ve tahliye mesafelerini dikkate alan plan hazırlar, yıllık tatbikatı vardiyalara yayarak planlarız.
Mesleki Eğitim (MEB Onaylı)Depo pozisyonlarınızın mesleki eğitim kapsamını değerlendirir; gerekiyorsa MEB onaylı 40 saatlik modülleri işinize göre birlikte seçeriz.
Denetimde hazır bulunması gereken belgeler
- Asıl işe göre tehlike sınıfı tespiti ve depo risk değerlendirmesi
- Depo trafik planı ve yaya-araç güzergâh krokisi
- Forklift ve transpalet periyodik kontrol raporları
- Raf periyodik kontrol raporu ve raf kapasite etiketleri
- Forklift günlük kontrol formları
- Operatörlerin yetkinlik belgeleri ve işe uygunluk raporları
- Vardiya bazında işe başlama ve temel eğitim kayıtları
- Acil durum planı, giriş ve katlara asılı tahliye krokileri, son tatbikat formu
- Elektrik, yangın ve kapı sistemleri kontrol raporları
- KKD zimmet tutanakları (yüksek görünürlüklü yelek, iş ayakkabısı)
- İlkyardımcı belgeleri ve vardiyalara göre ilkyardımcı dağılımı
Bu sektörün yoğun olduğu bölgeler
Sık sorulan sorular
Raflarımızın periyodik kontrolü zorunlu mu?
Evet. 23 Aralık 2025’te yenilenen Ek-III’te endüstriyel raflar, azami kontrol süresi bir yıl olan ekipmanlar arasında sayılır. İmalatçı talimatı veya ilgili standart daha kısa bir süre öngörüyorsa o süre uygulanır. Bu kontrolü yalnızca EKİPNET’te kayıtlı yetkili kişiler (mühendis, teknik öğretmen, tekniker veya yüksek tekniker) yapabilir. Yıllık kontrol tek başına yeterli değildir; darbe alan dikmelerin hemen bildirilmesi için bir iç düzen de kurulmalıdır.
Forklift operatörlerinin hangi belgeleri olmalı?
Operatörün forklift kullanmaya yetkin olduğunu gösteren bir belge (ör. MEB onaylı operatör belgesi) ve işyeri hekiminden alınmış işe uygunluk raporu dosyada bulunmalıdır. Ayrıca işyerine özgü güzergâhlar, hız ve yük sınırları için işe başlama eğitimi verilip kayda alınmalıdır. Forklift kullanımı mesleki eğitim gerektiren işler kapsamındaysa belgesi olmayan bu işte çalıştırılamaz; pozisyonlarınızı birlikte değerlendiririz.
Depoda yaya yolu çizmek yeterli mi?
Zemin çizgisi başlangıçtır ama tek başına yeterli değildir. Mümkün olan yerlerde bariyerle fiziksel ayrım, kesişme noktalarında ayna, ışıklı uyarı veya bekleme çizgisi, forkliftlerde hız sınırlama ve zemine yansıyan uyarı ışıkları birlikte kullanılmalıdır. Yaya yolları palet ve malzemeyle kapatılmamalıdır; bu, depo ziyaretlerinde en sık tespit ettiğimiz uygunsuzluklardan biridir. Ziyaretçi ve kamyon şoförleri için ayrı bir bekleme alanı tanımlamak da depo içindeki yaya trafiğini belirgin biçimde azaltır.
Gece vardiyası çalışanları için ek sağlık kontrolü gerekir mi?
Gece çalışanlarının sağlık durumu işe girişte ve periyodik muayenelerde ayrıca değerlendirilir; hekim kronik hastalık, uyku düzeni ve ilaç kullanımına göre muayene aralığını kısaltabilir. Çocuk, genç ve gebe çalışanlarda periyodik muayene en geç 6 ayda bir yapılır. Vardiya düzeninde yapılacak büyük değişikliklerin risk değerlendirmesine de yansıtılması gerekir. Gece boyunca sahada eğitimli bir ilkyardımcının ve acil durum destek elemanlarının bulunması da vardiya planında güvence altına alınmalıdır.
Sezonluk ve geçici işçilerin eğitimini nasıl yönetmeliyiz?
Her yeni çalışana, çalışmaya başlamadan önce en az 2 saatlik işe başlama eğitimi yüz yüze ve uygulamalı verilir; bu eğitim temel eğitim süresine sayılmaz ve tutanakla belgelenir. Temel eğitim işe başladıktan sonra en geç 3 ay içinde tamamlanır. Aynı işte çalışmış olup işyeri değiştiren bir çalışana yalnız işe özgü riskler bölümü tekrarlanır. Yoğun dönem öncesinde eğitim takvimini birlikte hazırlarız.
Akülü forklift şarj alanı nasıl düzenlenmeli?
Kurşun-asit akülerin şarjında hidrojen açığa çıktığından şarj alanı iyi havalandırılmalı, yakınında kıvılcım kaynağı ve sigara içme alanı bulunmamalıdır. Asit sıçramasına karşı göz duşu ve uygun eldiven-yüz koruyucu hazır tutulur, uygun söndürücü bulundurulur. Lityum akülerde şarj koşulları imalatçı talimatına göre belirlenir. Havalandırma sistemi, Ek-III kapsamında en geç yılda bir kontrol edilir.
İSG rehberi