Kısaca
Az tehlikeli sınıftaki her işyeri, çalışan sayısı ne olursa olsun iş güvenliği uzmanı ve işyeri hekimi görevlendirmek, risk değerlendirmesi ve acil durum planı yapmak, eğitim vermek ve sağlık gözetimi yaptırmakla yükümlüdür. Süreler diğer sınıflara göre uzundur: uzman çalışan başına ayda 10 dk, hekim 5 dk; temel eğitim 8 saat, periyodik muayene 5 yılda bir, risk değerlendirmesi ve acil durum planı 6 yılda bir yenilenir. 50 çalışan eşiği, işverenin hizmeti kendisinin yürütme imkânını ve ceza artırımını değiştirir.
Az tehlikeli sınıf nedir, kimler girer?
Az tehlikeli işyeri yükümlülükleri, mevzuattaki en hafif yükümlülük setidir; ama hafif olması, olmadığı anlamına gelmez. Tehlike sınıfını işyerinizde yürütülen asıl işin NACE kodu belirler; birden fazla asıl iş varsa yüksek olan sınıf geçerlidir. Tehlike sınıfları listesi 13 Mart 2025’te NACE Rev.2.1’e göre tamamen yenilendi.
2025 listesinde az tehlikeli sınıftaki faaliyetlere birkaç doğrulanmış örnek:
- Yazılım (62.10.00),
- Muhasebe (69.20.02),
- İşletme danışmanlığı (70.20.01),
- Dış giyim konfeksiyonu (14.21.01),
- Ekmek imalatı (10.71.02).
Son iki örnek çoğu işvereni şaşırtır: dikiş makineleri veya fırınlar olsa da bu faaliyetler az tehlikeli sınıftadır. Kendi kodunuzu bulmak için tehlike sınıfı nasıl öğrenilir yazımıza bakın.
Anayasa Mahkemesi’nin 9 Aralık 2025’te Resmî Gazete’de yayımlanan kararıyla, 50’den az çalışanı olan az tehlikeli işyerleri için yükümlülüklerin yürürlüğünü erteleyen hüküm iptal edildi. Bu işyerleri de artık tam olarak kapsamdadır; ayrıntılar 50’den az çalışanlı işyerlerinde İSG yazımızda.
Tek tabloda az tehlikeli işyeri yükümlülükleri
Aşağıdaki tablo, az tehlikeli sınıfta çalışan sayısına göre değişen ve değişmeyen yükümlülükleri bir araya getirir.
| Yükümlülük | 1–9 çalışan | 10–49 çalışan | 50 ve üzeri çalışan |
|---|---|---|---|
| İş güvenliği uzmanı | Çalışan başına ayda 10 dk; en az C sınıfı belge | Aynı | Aynı; her 1.000 çalışana 1 tam süreli |
| İşyeri hekimi | Çalışan başına ayda 5 dk | Aynı | Aynı; her 2.000 çalışana 1 tam süreli |
| Diğer sağlık personeli | Gerekmez | Gerekmez | Gerekmez |
| Hizmeti işverenin kendisi yürütmesi | Bakanlık eğitimini tamamlarsa mümkün; muayeneler hariç | Aynı | Mümkün değil (belgesi yoksa) |
| Aylık sürelerin birleştirilmesi | Aynı sözleşme yılı içinde mümkün | Aynı | Mümkün değil |
| İşe giriş ve periyodik muayene raporu | İşyeri hekimi, ÇASMER, aile hekimi veya diğer kamu sağlık kuruluşu | Aynı | İşyeri hekimi |
| Periyodik muayene | En geç 5 yılda bir | Aynı | Aynı |
| İşe başlama eğitimi | En az 2 saat, yüz yüze ve uygulamalı | Aynı | Aynı |
| Temel İSG eğitimi | İşe başladıktan sonra en geç 3 ay içinde, en az 8 ders saati | Aynı | Aynı |
| Eğitim tekrarı | 3 yılda bir, en az 8 saat | Aynı | Aynı |
| Risk değerlendirmesi yenileme | En geç 6 yılda bir ve değişikliklerde | Aynı | Aynı |
| Acil durum planı yenileme | En geç 6 yılda bir ve değişikliklerde | Aynı | Aynı |
| Tatbikat | En geç yılda bir | Aynı | Aynı |
| Destek elemanı | Üç ekip için tek kişi yeterli | Her ekip için 50 çalışana kadar en az 1 | Aynı oranla |
| İlkyardımcı | Her 20 çalışana 1 | Aynı | Aynı |
| Çalışan temsilcisi | 2 çalışandan itibaren 1 | 1 | 50’ye kadar 1; 51–100 arası 2; 101–500 arası 3 |
| İSG kurulu | Gerekmez | Gerekmez | 6 aydan uzun süren sürekli işlerde zorunlu |
Tablonun kaynakları: 6331 sayılı Kanun md. 6, 8, 15, 20 ve 22; İSG Hizmetleri Yönetmeliği md. 5 ve 11; işyeri hekimi ve uzman yönetmeliklerinin 12. maddeleri; 2026 tarihli eğitim yönetmeliği; risk değerlendirmesi, acil durum ve ilkyardım yönetmelikleri.
Eğitimde bir ayrıntıya dikkat edin: temel eğitimin ilk üç konu grubu her sınıfta uzaktan verilebilir; işe ve işyerine özgü riskleri kapsayan dördüncü konu grubu ise az tehlikeli işyerlerinde uzaktan da verilebilir. Bu grup için ayrılacak süre az tehlikelide en az 2 saattir.
50 çalışan eşiği: ne değişir?
Az tehlikeli bir işyeri 50. çalışanını işe aldığında beş şey birden değişir:
- İşveren hizmeti kendisi yürütemez. 50’den az çalışanı olan az tehlikeli işyerlerinde işveren veya işveren vekili, Bakanlıkça ilan edilen eğitimi tamamlayarak işe giriş ve periyodik muayeneler hariç İSG hizmetlerini yürütebilir. 50’de bu yol kapanır; uzman ve hekim belgesi yoksa görevlendirme veya OSGB gerekir.
- Süre birleştirme sona erer. 50’den az çalışanlı az tehlikeli işyerlerinde işveren ile hizmet sunanlar, aynı sözleşme yılı içinde aylık süreleri birleştirebilir veya hizmet aralıklarını belirleyebilir. 50’de her ay hizmet sunulur.
- Sağlık raporları yalnızca işyeri hekiminden alınır. ÇASMER, aile hekimi ve diğer kamu sağlık kuruluşu seçeneği 50’den az çalışanlı az tehlikeli işyerleri içindir.
- İSG kurulu kurulur. 50 ve daha fazla çalışanın bulunduğu ve 6 aydan uzun süren sürekli işlerin yapıldığı işyerlerinde kurul zorunludur.
- Cezalar artırılır. 50 ve üzeri çalışanı olan az tehlikeli işyerlerinde idari para cezaları %50 artırılarak uygulanır; 50’nin altında artırım yoktur. Çalışan başına hesaplanan cezalarda artırım uygulanmaz.
Ayrıca 50 ve üzeri çalışanı olan işyerlerinde işveren, hekim ve uzman için en az 8 m²’lik iki oda ve acil durumda en yakın sağlık birimine ulaşım için uygun bir araç sağlar. 50’den az çalışanlı işyerlerinde uygun bir çalışma yeri yeterlidir.
Süre hesabı: iki örnek
Örnek 1: 18 çalışanlı muhasebe bürosu. Uzman 18 × 10 = 180 dakika, yani ayda 3 saat; hekim 18 × 5 = 90 dakika, yani ayda 1,5 saat. Süre birleştirme mümkün olduğu için, örneğin üç ayda bir 9 saatlik uzman ziyareti planlanabilir. 1 ilkyardımcı, 1 çalışan temsilcisi gerekir; acil durum için her ekipte 1 destek elemanı yeterlidir.
Örnek 2: 120 çalışanlı yazılım şirketi. Uzman 120 × 10 = 1.200 dakika, yani ayda 20 saat; hekim 120 × 5 = 600 dakika, yani ayda 10 saat; birleştirme yoktur. 120 ÷ 20 = 6 ilkyardımcı, 3 çalışan temsilcisi gerekir ve İSG kurulu kurulur. Söndürme, kurtarma ve koruma ekiplerinin her biri için 120 ÷ 50 = 2,4, yani yukarı yuvarlanarak 3 destek elemanı görevlendirilir.
Kendi sayılarınızı İSG yükümlülük hesaplama aracıyla görebilirsiniz. Tam süreli görevlendirme ve artan çalışan hesabının ayrıntıları için hekim ve uzman çalışma süreleri yazımıza, destek elemanı sayısı için acil durum planı rehberimize bakın.
Az tehlikelide sık atlanan yükümlülükler
Ofis, mağaza ve hizmet işletmelerinde denetimlerde sık rastlanan eksikler şunlardır:
- İşe başlama eğitimi. Yeni gelen çalışana ilk gün verilecek en az 2 saatlik yüz yüze eğitim, tutanakla belgelenir; temel eğitim süresine sayılmaz.
- Acil durum planı ve tatbikat. “Küçük ofisiz” gerekçesi geçerli değildir; plan, ekipler ve yıllık tatbikat her işyeri için zorunludur.
- Periyodik kontroller. Elektrik iç tesisatı ve topraklama ile portatif yangın söndürücüler, standartta daha kısa süre yoksa en geç yılda bir kontrol edilir.
- Temizlik kimyasalları. Ofiste bile temizlik ürünlerinin güvenlik bilgi formları ve depolama kuralları gerekir; ayrıntılar kimyasal maddelerle çalışma yazımızda.
- Değişiklikte risk değerlendirmesi. Taşınma, yeni ekipman veya bir iş kazası, 6 yıllık süreyi beklemeden yenileme gerektirir.
Ceza riski
Az tehlikeli olmak cezayı ortadan kaldırmaz. 2026 temel tutarlarına göre uzman veya hekim görevlendirmemek, görevlendirilmeyen her kişi için 111.263 TL ve aykırılık sürdükçe her ay aynı tutar; risk değerlendirmesi yapmamak 66.725 TL, aykırılık sürdükçe her ay 100.119 TL; eğitim vermemek çalışan başına 8.980 TL’dir. 50’den az çalışanı olan az tehlikeli işyerinde bu tutarlar artırılmadan, 50 ve üzerinde %50 artırılarak uygulanır. Örneğin 60 çalışanlı az tehlikeli bir işyerinde risk değerlendirmesi yoksa ilk ceza 66.725 × 1,5 = 100.087,50 TL olur. Diğer kalemleri İSG idari para cezaları aracında hesaplayabilirsiniz.
Osmangazi’deki merkezimizden Bursa ve çevre illerdeki ofis, mağaza ve hizmet işletmelerine; yani az tehlikeli işyerlerine iş güvenliği uzmanlığı ve işyeri hekimliği hizmeti veriyoruz. Ofis ve perakende işletmelerine özgü riskler ofis ve perakende sayfamızda.
Sık Sorulan Sorular
Az tehlikeli işyerinde iş güvenliği uzmanı zorunlu mu?
Evet. Her az tehlikeli işyeri, çalışan başına ayda en az 10 dakika hizmet verecek, en az C sınıfı belgeli bir iş güvenliği uzmanı görevlendirmek zorundadır. 50’den az çalışanı olan işyerlerinde işveren, Bakanlık eğitimini tamamlayarak bu hizmeti kendisi de yürütebilir.
Az tehlikeli risk değerlendirmesi süresi kaç yıl?
En geç 6 yılda bir. Taşınma, yeni ekipman veya teknoloji, üretim yöntemi değişikliği, iş kazası, meslek hastalığı veya ramak kala olay gibi durumlarda süre beklenmeden yenilenir.
Az tehlikeli eğitim süresi ne kadar?
Temel eğitim en az 8 ders saatidir ve işe başladıktan sonra en geç 3 ay içinde tamamlanır; 3 yılda bir en az 8 saatlik tekrar eğitimi verilir. Bunlara ek olarak her yeni çalışana ilk gün en az 2 saatlik işe başlama eğitimi verilir.
Az tehlikeli işyerinde diğer sağlık personeli gerekir mi?
Hayır. Diğer sağlık personeli yalnızca 10 ve daha fazla çalışanı olan çok tehlikeli işyerlerinde zorunludur.
Tehlike sınıfınıza uygun belgeli uzmanla saha denetimi, onaylı defter, eğitim planı, yıllık plan ve rapor takibi.